تصفیه فیزیکی فاضلاب چیست؟

تصفیه فیزیکی فاضلاب چیست؟

فرآیند حذف و جداسازی ذرات معلق (TSS)و جامدات در تصفیه فاضلاب صنعتی و بهداشتی را تصفیه فیزیکی می‌گویند. بسته به نوع فاضلاب، ممکن است تکه‌های پارچه، شاخ و برگ درختان، ماسه و قطعات پلاستیکی و بصورت کلی تکه های آشغال و جامدات قابل ته نشینی در فاضلاب ورودی به تصفیه‌خانه‌ها وجود داشته باشد. ورود این ذرات درشت و ریز به تجهیزات تصفیه فاضلاب مانند پمپ‌ها، لوله‌ها و اتصالات و حوضچه فرایند های مختلف تصفیه ممکن است باعث اختلال در فرایند یا گرفتگی شود. علاوه بر مختل کردن جریان ورودی تصفیه خانه عدم حذف این موارد باعث اختلال در تجهیزات  بخش‌های بعدی تصفیه فاضلاب مانند بخش تصفیه شیمیایی و بیولوژیکی نیز می‌شود و کیفیت بساپ خروجی آنها دچار کاهش بسزایی می‌ شود. بدین منظور با تجهیزات کاربردی و ساده، فرآیندهای تصفیه فیزیکی فاضلاب‌ های صنعتی و بهداشتی و شهری اجرا می‌شود.

فاضلاب یا پساب

فاضلاب یا پساب

فاضلاب ها حاصل فعالیت های جوامع بشری و مصارف آب در بخش های مختلف صنعتی، شهری و روستایی می باشد. این مصارف از ویژگی های فیزیکی و شیمیایی آب مصرفی و فرایند های استفاده از آب تاثیر می گیرند و موجب تغییر در ویژگی های آب و آلاینده های آن می شود.

مشخصات فاضلاب تولیدی در بخش های مختلف مصارف انسان، وابسته به نوع مصارف و فرایند های استفاده از آب است. فاضلاب های بهداشتی در مناطق مسکونی، تجاری و اداری و اقامتی ناشی از استفاده های بهداشتی از آب و شستشو می باشد. فاضلاب های صنعتی، ناشی از مصرف و استفاده آب در فرایند های مختلف صنعتی است که گستره وسیعی در استفاده و آلاینده ها را دارد.

فاضلاب پس از تولید در محل مصرف، معمولا با رواناب ها و سیلاب های شهری ترکیب میشود. میزان جامدات و ناخالصی های موجود در فاضلاب ها معمولا 0.1 درصد از فاضلاب را تشکیل میدهد. این میزان اندک حاوی مواد آلی و میکروارگانیزم های بیماری زا می باشد که در صورت تصفیه نشدن، خطرات جدی برای سلامتی انسان و محیط زیست  و همچنین ایجاد بوی نا مطبوع در محل انباشت را در پی خواهد داشت. همچنین آلاینده های سمی ناشی از فعالیت های صنعتی در صورت عدم تصفیه صحیح، باعث رهاسازی عوامل بیماری زا و خطرناک در محیط زیست می شود.

دسته بندی پساب

بر اساس قابلیت تصفیه و فرایند های استفاده شده برای حذف الاینده ها از فاضلاب ، پساب ها به 4 دسته تقسیم می شوند:

  1. پساب هایی که به کمک فرآیندهای مکانیکی یا فیزیکی قابل تصفیه می باشند.
  2. پساب هایی که به کمک فرآیندهای معمول فیزیکی – بیولوژیکی قابل تصفیه هستند.
  3. پساب هایی که به کمک فرآیندهای معمول فیزیکی– شیمیایی مانند خنثی سازی، اکسیداسیون، احیاء ، انعقاد و لخته سازی و ته نشینی قابل تصفیه می باشند.
  4. پساب هایی که تنها به کمک فرآیندهای پیشرفته تصفیه مانند اکسیداسیون پیشرفته ،اسمز معکوس RO، الکترواسمز و موارد مشابه قابل تصفیه می باشند.
مشاوره رایگان (2)

مشاوره رایگان

اگر سوال و ابهامی دارید ما شما را به صورت رایگان راهنمایی می کنیم

دلایل اهمیت تصفیه فیزیکی فاضلاب

همان‌طور که گفتیم تصفیه فیزیکی فاضلاب اولین گام در تصفیه فاضلاب‌های صنعتی و بهداشتی است که علاوه بر اینکه موجب جداسازی مواد معلق (TSS)موجود در فاضلاب و تصفیه اولیه می‌شود، از وارد شدن آسیب به تجهیزات الکترومکانیکال تصفیه خانه نیز جلوگیری می‌کند و این یکی از مهم‌ترین دلایل  استفاده از فرآیندهای فیزیکی در تصفیه فاضلاب است. تجهیزات و فرآیندهای مورد استفاده در تصفیه فیزیکی فاضلاب با توجه به نوع فاضلاب و کیفیت خروجی مورد نظر متفاوت است. به همین دلیل پارامترهای مختلفی بر روش و تجهیزات تصفیه فیزیکی فاضلاب تأثیر می‌گذارند از جمله:

  • نوع آلاینده‌هایی که قصد جداسازی آن‌ها را داریم
  • درصد و راندمان حذف مواد معلق مورد نیاز
  • جنس متریال و تجهیزات مورد استفاده
  • نوع اپراتوری مورد نظر (دستی یا اتوماتیک بودن تجهیزات)

تجهیزات تصفیه فیزیکی فاضلاب صنعتی و بهداشتی

انتخاب تجهیزات و طراحی تصفیه فیزیکی فاضلاب به عوامل مختلفی بستگی دارد .برخی از تجهیزات تصفیه فیزیکی فاضلاب عبارت‌اند از:

  • انواع آشغال‌گیر (سبدی، دستی، میله‌ای، مکانیکی و …)
  • انواع مخازن ته‌نشینی و پل‌های لجن روب جهت جمع آوری لجن ته نشین شده
  • انواع مخازن دانه گیر برای حذف دانه‌های ریز مانند شن و ماسه و …
  • انواع چربی‌گیرها مانند API، CPI و …

مراحل تصفیه فیزیکی فاضلاب چیست؟

بعد از مرحله تصفیه مقدماتی که آن هم بیشتر شامل فرایندهای فیزیکی است مرحله اولیه تصفیه نیز بیشتر شامل فرایندهای مکانیکی است به این معنی که تصفیه با استفاده از تجهیزات و پروسه های مکانیکی انجام می گیرد.

آشغالگیری از مراحل تصفیه فیزیکی فاضلاب

آشغالگیری از مراحل تصفیه فیزیکی فاضلاب

اولین واحدی که معمولا در سیستم های پکیج تصفیه فاضلاب قرار می گیرد واحد آشغالگیری است. فاضلاب شامل مواد معلق و محلول می باشد. فاضلاب خانگی حاوی کاغذ، باقی مانده مواد غذایی و غیره می باشد. وجود مواد معلق در فاضلاب علاوه بر گرفتگی لوله ها، موجب فرسوده شدن پمپ ها، شیرآلات و سایر وسایل، همچنین باعث گندیدگی و ایجاد بو در تصفیه خانه فاضلاب خواهد گردید. به همین دلیل جداسازی این مواد از فاضلاب جهت جلوگیری از تخریب تجهیزات و تاسیسات فاضلاب امری ضروری می باشد. که توسط آشغالگیرها صورت می گیرد. آشغالگیرها بر اساس اندازه مواد جامدی که جداسازی می کنند به دو نوع آشغالگیرهای درشت و آشغاگیرهای ریز تقسیم می شوند. آشغالگیرهای ریز بعد از آشغالگیرهای درشت به منظور حذف بیش تر جامدات معلق استفاده می شوند.

شن زدایی در تصفیه فیزیکی فاضلاب

واحد دانه گیری، یکی از واحدهای مربوط به پیش تصفیه فاضلاب یا تصفیه مقدماتی میباشد. در این بخش ذرات جامدی که سرعت ته نشینی بیشتری از ذرات آلی دارند، با طراحی مناسب کانال دانه گیری و کنترل سرعت عبور ذرات، ته نشین شده و از جریان فاضلاب حذف میشوند. این ذرات غالبا شامل شن، تفاله قهوه و .. میباشد. حذف دانه ها در فرایند تصفیه فاضلاب با هدف جلوگیری از آسیب و فرسایش تجهیزات، رسوب ذرات در کانال ها و مخازن و جلوگیری از گرفتگی، کاهش حجم لجن نهایی (تصفیه لجن، فرایند پرهزینه ای میباشد) و نهایتا کاهش هزینه های تصفیه میباشد. مراحل مختلف دانه گیری در ادامه مورد بررسی قرار خواهد گرفت.

شن زدایی

فرایند دانه گیری با عبور فاضلاب از یک کانال با اندازه طراحی شده که به دانه گیر یا Grit chamber شناخته میشود، انجام میپذیرد. ته نشینی ثقلی ذرات موسوم به دانه که سرعت ته نشینی بیشتری از ذرات آلی دارند، با کنترل سرعت جریان و طراحی طول مناسب کانال دانه گیر صورت میگیرد. حداقل سرعت جریان 0.3 متر بر ثانیه حفظ میشود تا فرصت کافی برای جدا شدن ذرات دانه داده شود. رسوبات جمع شده در کف کانال به دو صورت دستی و اتوماتیک جمع آوری میشود.

چربی و شن زدایی با هوادهی

هوادهی، چربی‌ها و روغن‌های اضافی را از فاضلاب حذف می‌کند. در این روش، هوای وارد شده به دلیل ایجاد جریان های غلتکی موجب می‌شود حباب‌های هوا، مواد سبک تری مانند روغن و چربی ها را به سطح آب حمل کنند و به فرایند شناورسازی این مواد سبک کمک می نمایند. توجه داشته باشید که برای تصفیه چربی زیاد، شاید نیاز به پکیج چربی گیر  باشد.

شن زدایی با نیروی گریز از مرکز

در این مرحله از تصفیه فیزیکی فاضلاب، یک جمع کننده شن و ماسه گرد با نیروی گریز از مرکز، مواد را از فاضلاب جدا کرده و آن‌ها را می‌مکد. مواد جداشده در صورتی که شامل مواد آلی نباشند قابل بازیابی و استفاده در صنایعی مانند راه سازی هستند. در غیر این صورت، باید بقایای جمع کننده شن و ماسه به درستی دفع شده یا در نیروگاه های سوزاندن زباله از بین برود

ته نشینی اولیه در تصفیه فیزیکی فاضلاب

ته نشینی اولیه در تصفیه فیزیکی فاضلاب

این مرحله از تصفیه فیزیکی فاضلاب عمل جدا کردن ذرات معلق سنگین تر از آب به وسیله ته نشین شدن را انجام می دهد. لجنی که در این مرحله تولید می شود را لجن اولیه یا لجن خام می نامند. مخازنی که در ته نشینی اولیه استفاده می شود به شکل مستطیل یا دایره ای می باشند. ته نشینی از پرکاربردترین مراحل تصفیه در تمامی تصفیه خانه هاست. حداکثر تا 70 درصد از مواد جامد معلق در این حوضچه ها ته نشین می شوند.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *